Pompeii Faciasından Kurtulanlara Ne Oldu?

Vezüv Yanardağı Pompeii halkının tamamını öldürmedi, kurtulanlar da oldu. Peki küle dönen şehirlerin bu eski sakinleri nereye gitti?

İtalya’nın güneyinde yer alan Vezüv Yanardağı günümüzden yaklaşık 2 bin yıl önce, M.S. 79 yılında patladığında insanlık tarihinin en büyük facialarından biri yaşandı. Patlamayla birlikte dağdan çıkan yakıcı moloz parçaları ve zehirli gaz, şimdi antik kentler olan Pompeii ve Herkulaneum civarında yaşayan yaklaşık 2 bin kişinin ölümüne sebep oldu.

Ama patlamada herkes ölmedi, kurtulanlar da oldu. Peki bu kurtulanlar, küle dönen şehirlerin eski sakinleri nereye gitti? Analecta Romana adlı bilimsel dergide yayınlanan çalışmaya göre sorunun cevabı, mağdurların çok da uzağa gitmediği. Kurtulanların çoğu İtalya’nın güney şeridinde kalmaya devam ederek Napoli, Ostia, Pozzuoli gibi yerlere yerleşmiş. Bunda o zamanki ulaşım şartlarının zorluğunun da etkisi olabilir.

Kurtulanların İzi Nasıl Sürüldü?

“Mültecilerin izlediği güzergahı tayin etmek, belgelerin eksik ve dağınık olmasından dolayı oldukça meşakkatliydi.” diyor Miami Üniversitesi’nde profesör olan Steven Tuck. İnsanların nereye gittiğini tespit etmek için yazılı kayıt, yapı, doküman gibi tarihi belgeler toplarken, aynı zamanda bazı kriterler oluşturmuş.

Örneğin, Pompeii ve Herkulaneum şehirleriyle bağlantılı olan aile isimlerden bir veritabanı kurarak, bu isimlerin felaketin yaşandığı yıldan sonra başka yerde görülüp görülmediğini araştırmış. Tuck’ın ele aldığı bir başka kriter ise şehirlerin yerel kültürleri. Yerel halkın inanç beslediği ateş tanrısı Vulcanus ya da Pompeii tanrısı Venus Pompeiana gibi dini figürlerin izlerini sürmüş.

Pompeii

Tuck’a göre o dönemde şehir altyapı projelerinin yoğunluk göstermesi de mültecilik fikrini güçlendiriyor. Bu projeler büyük olasılıkla felaketten kaçanlar için yapılıyordu. Çünkü patlamadan önce Pompeii ve Herkulaneum’da 15-20 bin arası insan yaşıyordu ve nüfusun çoğunluğu faciadan sağ çıkmıştı.

Pompeii’den Sonra Yeni Bir Hayat

Cornelius Fuscus, bu doğal afetten sağ çıkan isimlerden birisi. Fuscus kurtulduktan sonra o zamanki Roma ordusuna katılıyor, ordunun Romanya seferinde ise hayatını kaybediyor. Tuck’un söylediğine göre kendisi için bir kayıt girilmiş ve orada onun Pompeii kolonisinden olduğu, daha sonra Napoli’de yaşadığı ve nihayetinde orduya katıldığı yazılı.

GÖZ ATIN  Yanardağ Tarafından Yok Edilen Pompeii Şehrinin Son Anları Animasyonla Yeniden Oluşturuldu

Patlamadan kurtulan isimlere bir diğer örnek ise Sulpicius ailesi. Ailenin Pompeii yakınlarındaki Cumae şehrinde yaşadığı, oraya gidişlerini ve diğer detayları anlatan belgelerden biliniyor. Faciadan önce Pompeii’de yaşadıklarına delil olarak sunulabilecek şey ise arkeologların şehrin duvarları dışında bulduğu, o zamanın çelik kasası diyebileceğimiz bir kutu. Kutunun içinden aileye ait kira, borç, gayrimenkul dosyaları gibi finansal belgeler çıkıyor. Tuck’a göre ailenin Cumae’de kalmasının nedeni ise şehirde bir iş ağı oluşturmaları.

Araştırması esnasında, Tuck birçok kadın ve serbest köle ismine de rastlıyor. Yeni şehirlere yerleşseler de birçok mülteci birbiriyle evlenmiş. Vettia Sebina adlı bir kadının Napoli’deki mezar taşında yazan ‘Have’ kelimesi ise bizi yine Pompeii’ye götürüyor. ‘Hoş geldin’ anlamına gelen ‘have’, Pompeii halkının yerel dili olan Oscancaya ait bir kelime. Vettia Sebina’nın mezar taşı gibi Pompeii’deki evlerin önlerinde de aynı kelimenin işlendiği yazıtlar görmek mümkün.

Lakin özgün aile isimleri sizi bir yere kadar götürebiliyor. “Faciadan kurtulan Romalı sayısının tespiti konusunda çalışmam hala eksik. Birçok mültecinin ve kölenin isim kaydı yok, bu da onların izini sürmeyi zorlaştırıyor.” diyor Miami Üniversitesi profesörü.

Ölenlerin Parasıyla Kalanlara Hizmet

O dönemde yapılan altyapı çalışmaları göz önüne alınarak, dönemin Roma İmparatoru Titus’un mültecilerin gittikleri şehirlere para yardımı yaptığı tespit edilmiş. Bu paranın kaynağı aslında Pompeii ve Herkulaneum şehirleri. Yani bir bakıma devletten para çıkmamış oluyor. Para faciayla birlikte soyu tükenen ailelerden geliyor. Bu gerçeğe rağmen yapılan projeler için tüm krediyi Titus topluyor.

Krediyi kimin topladığı bir yana, bu çalışmalar patlamadan kaçan mültecilerin yeni yuvalarına yerleşmelerine ve yaşamlarını devam ettirmelerine yardım etti. Pompeii ve Herkulaneum artık tarihten ibaret olsa da, mirasları onlardan arda kalanlarla yeni ufuklarda devam etti.

GÖZ ATIN  Yanardağ Tarafından Yok Edilen Pompeii Şehrinin Son Anları Animasyonla Yeniden Oluşturuldu

Kaynak: LiveSience

Konak'ın eski sokaklarında eski bir hastanede doğdu. Çocukluğu oyunlarla, televizyonla geçti. Neslindeki herkes gibi pokemona bayıldı. Ortaokulda Death Note'la tanıştı, hastası oldu. Darren Shan Serisi ve Wardstone Günlükleri hayatının 5-6 senesini yedi. Kısa bir süre bir fan sitesi için Ragnar Sagası çevirdi. Gremots'ta altyazı çevirmenliği yaptı. Şu sıralar İstanbul Üniversitesi'nde gazetecilik okumaya bir yandan da yapmaya çalışıyor.

Pompeii Faciasından Kurtulanlara Ne Oldu? için 5 yorum

  1. Lut kavmi ile bir bağlantıları var mı acaba ?


  2. Sorunuzu, o halk bu halk mı diye yorumlarsam, cevabım hayır.

    Hz. Lut, İbrahim Peygamber’in öğretilerini yaymak için Şam yakınlarındaki Lut gölünün güney-batı kıyısındaki Sedum şehrindeki halka peygamber olarak gönderilmiştir.

    Lut Kavmi olarak anılan halkın şehri Sedum Ortadoğu’da, yanardağ patlamasıyla yok olan şehir Pompeii’yse Avrupa’da.

    Helak konusu ve semavi dinlerin ortaya çıktığı coğrafya üzerinden farklara da değinilirse birbirleriyle alakaları olmadığı daha net anlaşılır.


  3. Lut Kavmi büyük ihtimalle hayal ürünü. Tabii ki hiçbir şey hakkında emin olamayacağımızdan bile emin olamayacağımız için net konuşamam.


Pompeii Faciasından Kurtulanlara Ne Oldu?

Vezüv Yanardağı Pompeii halkının tamamını öldürmedi, kurtulanlar da oldu. Peki küle dönen şehirlerin bu eski sakinleri nereye gitti?

 

 

Başa dönün
Daha fazla Bilim, Geek
Leonardo da Vinci
Leonardo da Vinci Robotu G20 Liderler Zirvesi’nde Tanıtıldı

Osaka Üniversitesi, Fujikin şirketiyle iş birliği yaparak İtalyan sanatçı ve bilim insanı Leonardo da Vinci’nin...

Kapat