2018 Arthur C. Clarke Ödülü’nün Kazananı Açıklandı

Arthur C. Clarke Ödülü'nün bu yılki kazananı Anne Charnock'un erkeklerle kadınların tek başlarına çocuk sahibi olabildiği bilimkurgusu "Dreams Before the Start of Time" oldu.

Bilimkurgunun üç büyük ustasından Arthur C. Clarke anısına bu yıl 32. kez düzenlenen köklü edebiyat ödülü, İngiliz kadın yazar Anne Charnock‘a ve son romanı Dreams Before the Start of Time‘a (Zamanın Başlangıcından Önceki Hayaller) layık görüldü. Charnock’un üçüncü basılı eseri olan roman yakın gelecekte, kadınların ve erkeklerin karşı cins olmadan, kendi kendilerine çocuk sahibi olabildiği bir dönemde geçiyor ve bu durumun hem geleneksel üremeye alışkın yaşlı insanlar, hem anne babalar hem de çocuklar üzerindeki etkisi anlatılıyor.

Jüri başkanı Andrew M. Butler, yaptığı konuşmada ödülü neden bu romana layık gördüklerini şu sözlerle açıkladı:

“İnsanoğlunun üremeye karşı tavrı neredeyse Frankenstein’a dek uzanan, merkezi bir bilimkurgu öğesidir. Anne Charnock’un Dreams Before the Start of Time romanı bu temayı son derece zengin ama bir o kadar da gösterişsiz bir şekilde irdeleyen, konuya kuşaklar arası ilişkiler açısından bakan ve tekrar tekrar okunmayı talep eden bir kitap.

Yazar bu ödülü sonuna kadar hak ediyor. Charnock’un insanoğlunun üreme teknolojilerini birden fazla neslin gözünden anlatan kitabı, insanların en büyük ahlaki sorularına meydan okuyan ve olası gelecek senaryolarını çok gerçekçi bir şekilde anlatmayı başaran, zekice bir bilimkurgu.”

Bir çevre bilimi mühendisi olan Anne Charnock, ilk kitabı A Calculated Life‘ı (Hesaplı Hayat) tıpkı Andy Weir ve Hugh Howey gibi bir yayınevi olmadan, kendi kendine yayınlamış ve çok kısa sürede, sadece dört ay içerisinde okurların büyük beğenisini toplayarak bir yayıneviyle anlaşmayı başarmıştı. O kitap daha sonra 2013 Arthur C. Clarke Ödülü’ne de aday gösterilmiş ancak kazanamamıştı. Yazar bu yıl The Enclave adlı kısa hikâyesiyle 2018 BSFA ödülünü de kucaklamıştı.

Yakın zamanda dilimize kazandırılan Bir Astronotun Sonsuz Yolculuğu (Jaroslav Kalfař) ve Borne (Jeff VanderMeer) romanlarıysa 2018 Arthur C. Clarke Ödülü’nden boyunları bükük ayrıldı.

  • 37
    Shares
GÖZ ATIN  Neal Stephenson'un Barok Döngü Üçlemesi'nin İlki Bizlerle: "Cıva"


Genel Yayın Yönetmeni
Yirmi yılı aşkın bir zamandır fantastik edebiyat, bilimkurgu, çizgi roman ve bilgisayar oyunlarıyla haşır neşir oluyor. Fantastik edebiyat alanında dört basılı kitabı bulunan yazar, Kayıp Rıhtım'ın yanı sıra Oyungezer dergisinde de serbest yazar olarak çalışmakta, çeşitli yayınevlerinde çevirmen ve editör olarak görev almaktadır.

2018 Arthur C. Clarke Ödülü’nün Kazananı Açıklandı için 10 yorum

  1. Türkçe’ye ne zaman çevrilir acaba?? Hoş öyle bir planı var mı herhangi bir yayınevinin onu da bilmiyorum. Bir çevrilsin fiyatını uygun gördüğüm an kapacağım kitaplardan biri.


  2. Son İstasyon faciasından sonra ne bu ödüle ne de bu ödülü alan kitaba güvenim var.


  3. Öncelikle vadetmek sözcüğünü açalım: “Bir işi yerine getireceğine söz vermek.”

    Bir anlatı kitabı bize ne hakkında söz verir? Hangi iş hakkında söz verir?

    Keyifli zaman geçirme, imgeler denizinde kıyasıya küreklere asılma, bir şeyler öğrenme, okurun hayatını değiştirme…

    Hayır, hayır… Bir edebiyat eseri okunmaya başlamadan hiç bir işi yerine getirmek için söz vermez. Ancak kitabı okumaya başlayıp, biraz ilerleyince, ortalarında veya sonlarında bir ihtimal vaatler ortaya çıkabilir. Okumadan önce duyulan vaatlerse ne kitabın ne de o kitabı yazan yazarın vaatleridir. Dıştan içeriye doğru ilerlemek istiyorum.

    Okur vaatler, Yukarıda saydığım keyifli zaman geçirme gibi gibi satış politikalarını da içine çeken genelde ünlü yazarların okudukları hakkında söyledikleri oluyor. Vaat verme burada beklenti yükseltmeyle el eledir ve çoğu zaman farklı düşünülüp hüsranla sonuçlanır ki kitap çok iyi olsa da beklenti yanlış yönlendirilmiştir.

    Yazar vaatleri, birinin mantıklı diğerinin tuhaf ve itici kaçtığı iki durum mevcuttur. Mantıklı olan yazar yeni yazacağı kitap konusunda okurları bilgilendirir yahut seri kitapsa sıradaki kitabı hemen yazacağı için söz verir. Kimi zaman hüsran kimi zaman takdirle karşılanır. Tuhaf durumsa kitap çıktığında yazarın gereksiz açıklama yapmasıdır ki hem tuhaf hem de iticidir. Tuhaflığı “Kitabımda şunlara şunlara değindim,” diye açıklama yapmasıdır: Zira kurgu kitabının yazar tarafından açıklaması olmaması gerektiğine inanıyorum, yazar zaten demek istediğini kurgusunda söylemiştir. İtici kısım da okura bu konuda güvenmemesi oluyor ki amatörlük işte böyle bir şeydir nazarımda.

    Son olarak kitabın vaatleri, metni okursunuz her an bir aksiyon olacak diye inşa edildiği takdirde olmaz yahut karakter kendini anlatır anlatır da sonunda fos çıkar. Karakter yalan söyleyebilir: Polisiyede oldukça örneği de vardır. Ve anlatı içindeki vaatler farklı açıdan yerine getirilebilir. Uzun uzun hakkında konuşmaya gerek yok.

    Diğer söyleme de değinmek istiyorum. Dünyada yaşayanların çoğu ölmüştür ve müzisyenlerle tiyatrocular mesleklerini icra ediyorlardır: Saçma mı? Hiç de değil; çünkü onlar sanatçı ve tepkileri de sanat çerçevesinden pek çıkmaz. “Hurra silahları kapın, gruplar kurun, insanları vurun,” diye deselerdi bana daha saçma gelirdi.

    Baska bir kitap: Kvothe büyük bir acının içinde kıvranırken lavta enstrümanını eline alır ve müzikle duygularını dışa vurur.

    Kıyamet sonrasını temel alan eserler genelde şiddet ön plana çekiyorlar. Bunu net olarak düşünmek için kendi küçük kıyametimizi hayal etmemizin yeterli olacağını düşünüyorum. Yakınlarımızı kaybettiğimizde silaha sarılıp kötü avına mı çıkarız ya da çıktık? Savaşlarda müzisyenler ne yapıyordu? Savaş gibi toplumsal yıkımın eşiğindeyken enstrümanına sarılmayan müzisyen var mıydı?

    Vaatler, beklentiler ve ödüller bazen okumamızı yahut bakış açımızı o kadar değiştiriyorlar ki yoksa kurgu sanatına zarar mı veriyorlar? Sorular ve sorular…

    Not: Üslubuma takılmayınız, pili biten bir telefonda stres içinde karaladım…


  4. Agape dedi ki:

    Bu yoruma o kadar çok katılıyorum ki… Nitelikli-niteliksiz yorumları okuyarak kendi beklentilerimizi öyle bir hâle getiriyoruz ki kitaplar işkenceye dönüşüyor. Bu sebeple yorumlardan hep uzak kalırım. Çok nadir eksi ve artı yönlerini açık yüreklilikle dile getirdiğine inandığım kişileri takip ederim. Beklenti olusturmak hayattan, kitaptan, filmden, kişilerden soğumaya sebep olur. Düşünce ve ön fikir dünyası asla gerçek olan şeyle örtüşmez. Bu da bol miktarda hayal kırıklığına sebep olur. Deneyim her zaman en iyisidir.

    Diğer yandan her kişinin okuma zevki çok başkadır. Kişiye hitap eden şeyler çok başkadır. Bu bizlerin yaşadığı hayat ve edindiğimiz düşünce biçimi ile aynı doğrultuda ilerler.

    Ömrü boyu fakirlik çeken bir kimseye yokluk ile alakalı kitaplar hitap edebilir. Kendinden parçalar bulabilir ve yalnız olmadığını bilmek bile bir parça onu rahatlatabilir fakat sefilliği televizyondan, filmlerden izlemiş üst kesim, ukala bir insan bu tarz eserleri acındırılma olarak görebilir. Bunun tam tersi de olabilir. Hayatı boyuca sıkıntı çeken insan bu tip eserleri kendi hayatıyla kıyaslayıp kendisinin daha çok kötü durumda olduğuna kanaat getirip kitabın saçmalık olduğunu düşünebilir. Daha iyi durumdaki kişi de empati kurabilir vs. Bunlar tamamen kişiden kişiye, hayat şekline, düşünme becerisine, bakış açısına, karaktere göre değişir. Yani karşımızaki bir yabancının hangi şart ve durumlarda o kitabı sevdiğini veya sevmediğini okuyarak bir yargıda bulunmamız bir hatadır bana göre. Bu sebeple kısmen tanıdığım, epey tanıdığım ve okuma zevklerimin uyuştuğunu gözlemlediğim kişilerin yorumlarına kulak veririm. Aksi durumda kendim bir yorum yapana dek beklemeyi tercih ederim.

    Habere gelecek olursam; kitabın konusu ilginç olmakla beraber kendi adıma biraz düşünmem gereken bir eser. Çok fazla göze sokularak toplum analizleri yapılıyorsa muhtemelen okuyamam fakat bunu bireylerin üstünden güzel bir dil ve hikaye ile anlatmış ise şans veririm.


2018 Arthur C. Clarke Ödülü’nün Kazananı Açıklandı

Arthur C. Clarke Ödülü’nün bu yılki kazananı Anne Charnock’un erkeklerle kadınların tek başlarına çocuk sahibi olabildiği bilimkurgusu “Dreams Before the Start of Time” oldu.

  • 37
    Shares

 

 

Başa dönün
Daha fazla Ödüller
2018 British Fantasy Awards Adayları Açıklandı

İngiltere’nin saygın edebiyat ödüllerinden British Fantasy Awards’ın bu seneki adayları belli oldu. Neil Gaiman iki...

Kapat