Mısır’ın kuzeyindeki Nil Deltası’nda bulunan Buto antik kentinde, yaklaşık 2.600 yıl önce inşa edilmiş büyük bir yapı kalıntısı ortaya çıkarıldı. Arkeologlar, yerin birkaç metre altında kalan yapıyı tespit etmek için uydu radarlarından ve elektrik direnç tomografisi yönteminden yararlandı.
Araştırmanın sonuçları, Acta Geophysica dergisinde yayımlandı. Çalışmada Avrupa Uzay Ajansı’nın Sentinel-1 uydusundan elde edilen radar görüntüleri kullanıldı. 5 Mayıs 2018 tarihli görüntülerde, Buto’daki Kom C adı verilen höyük üzerinde yaklaşık 128 × 62 metrelik oval bir anomali belirlendi. Bu alanın tamamı binanın boyutlarını göstermese de araştırmacıların yer altındaki kalıntıları inceleyeceği bölgeyi saptamasına yardımcı oldu.
Buto’da 2.600 Yıllık Yapı Nasıl Bulundu?
Araştırmacılar, uydu verilerinin ardından elektrik direnç tomografisi (ERT) adı verilen yönteme başvurdu. Zemine elektrik akımı verilerek farklı katmanların direncinin ölçülmesine dayanan teknik, yer altındaki yapıların kazı yapılmadan haritalandırılmasını sağlıyor. Ölçümler, yaklaşık 3 ila 6 metre derinlikte belirgin bir kerpiç yapı bulunduğuna işaret etti.

Yaklaşık 20 × 25 metre boyutlarında olduğu değerlendirilen yapı, Mısır’ın 26. Hanedanlığı dönemine, diğer adıyla Sais dönemine tarihlendirildi. MÖ 7. ve 6. yüzyıllara uzanan bu dönemde inşa edilen yapının duvarları, araştırma ekibinin gerçekleştirdiği 10 × 10 metrelik deneme kazısında ortaya çıkarıldı.
Kazı sırasında çeşitli Mısır tanrılarını betimleyen muskalar, küçük figürinler ve dinî amaçlarla kullanılmış nesneler bulundu. Bu eserler, yapının bir tapınak ya da kutsal alan olabileceği ihtimalini güçlendiriyor. Bununla birlikte araştırmacılar, yapının rahiplere ait bir konut veya mezar olarak kullanılmış olabileceğini de göz ardı etmiyor. Kalıntıların kesin işlevi henüz belirlenmiş değil.
Antik Mısırlıların Zemin Mühendisliği Dikkat Çekti

Keşfin öne çıkan ayrıntılarından biri de yapının altında tespit edilen kum tabakası oldu. Yer altı ölçümleri, yaklaşık 6 ila 7 metre derinlikte, yapay olarak hazırlanmış olabileceği düşünülen bir kum katmanına işaret etti. Araştırmacılar, bu tabakanın zemini düzleştirmek ve yapının ağırlığını dağıtmak amacıyla oluşturulmuş olabileceğini değerlendiriyor.
Nil Deltası’nın suya doygun ve killi zemini, kerpiç yapıların zamanla zarar görmesine neden olabiliyor. Kum tabakasının suyun tahliyesini kolaylaştırarak ve temelin daha dengeli kalmasını sağlayarak yapıyı korumuş olması mümkün. Bulgu dönemin inşaat teknikleri ve antik Mısırlıların çevresel koşullara uyum sağlama yöntemleri hakkında da bilgi sunuyor.

Günümüzde Tell el-Fara’in adıyla da bilinen Buto, Aşağı Mısır’ın önemli dinî merkezlerinden biriydi ve kobra tanrıçası Wadjet ile ilişkilendiriliyordu. Yerleşim, tarih öncesi dönemlerden erken İslam dönemine kadar farklı topluluklara ev sahipliği yaptı. Ancak sonraki dönemlerde inşa edilen yapıların kalıntıları, daha eski yerleşim katmanlarının üzerini örttü.
Araştırma ekibi bölgedeki daha derin katmanları incelemek ve yapının niteliğini daha iyi anlamak için yeni jeofizik ölçümler gerçekleştirmeyi planlıyor. İlerleyen çalışmaların, yapının kullanım amacını ve Buto’nun geçmişteki yerleşim düzenini aydınlatması bekleniyor.
İlginizi Çekebilir: Efes’te Antik Mısır Tanrısı Serapis Tasvirli Tütsü Kabı Ortaya Çıkarıldı
Yeni keşifle ilgili fikirlerinizi yorumlarda veya Kayıp Rıhtım Forum’da paylaşabilir, arkeoloji dünyasından daha fazla haber için bizleri Google News ve WhatsApp üzerinden takip edebilirsiniz.
Kaynak: Live Science


Forum üzerinden yorum yapıp sohbete katılmak için tıkla!