Ren Geyiği, Günümüzden 2.000 Yıl Önce Evcilleştirilmiş

Sibirya buzullarında ren geyiği evcilleştirmek için kullanılan tuhaf araçlar bulundu. Ren geyikleri, düşünülenden yüzlerce yıl önce evcilleştirilmiş!

Sibirya’nın kuzey bölgesinde yapılan araştırmalar ren geyiği diye adlandırılan geyik türünün düşünülenden yüzlerce yıl önce evcilleştirildiğini ortaya çıkardı.

Uluslararası bir arkeolog ekibi Sibirya’nın buzul bölgelerinden Yamal’da pek çok L şeklinde araç buldu. Ust’-Polui, Tituei-Sale I ve Iarte VI adlı üç farklı kazı alanından çıkartılan araçların ne işe yaradığı bölgenin yerlileri ve günümüzde de ren geyiklerini kullanan Nenet halkının yardımıyla öğrenildi. L şekilli araçların genç ren geyiklerinin kızaklara çekilmeden önce eğitimlerinde kullanıldığı ve başlık görevi gördüğü anlaşıldı.

Ren geyiği evcilleştirilmesini inceleyen çalışmalar insan eliyle oluşturulan yapay seçilimin hayvanlardaki vücutsal değişimini gözlemleyebilmek için fırsat doğuruyor. Evcilleştirme süreci hem insanda hem hayvanda bazı yetenekler gerektirdiği için hassas ve süreç farklı toplumların kullandığı farklı materyallerle değişiklik gösteriyor. Özellikle de iş hayvanlarının evcilleştirilmesi söz konusu olduğunda kullanılan materyaller nesiller ilerledikçe hayvanlarda fenotip ve genetik değişiklikler meydana getirtebiliyor.

Nenets

Nenets

Sibirya buzullarındaki Yamal bölgesi de bu süreci anlayışımızı genişletecek çok önemli veriler üretiyor. Alberta Üniversitesi Antropoloji Fakültesi’nden Dr. Robert Losey şunları söylüyor:

“Önceki çalışmalar ren geyiği evcilleştirmesinin sadece birkaç yüz yıl önce kuzey Avrupa’da başladığını öneriyordu. 11. yüzyılda, kuzey Sibirya civarlarında gibi, bu öneriler de ren geyiklerinin genetik değişikliklerine dayandırılıyordu. Fakat evcilleştirmenin çok daha öncelerden başladığına inananlar da vardı.”

Dr. Losey ve Kanada, Sibirya, İsveç ve Birleşik Krallık’tan iş arkadaşları çalışmalarını Yamal’daki üç kazı alanından gelen örnekler üzerine odakladılar. Ellerindeki objelerden birisi geyik boynuzundan yapılmış L şeklinde bir yapıydı ve günümüzde de ren geyiği taşımacılığında kullanılan araçlara benzeyen yapıdaydı.

Ren Geyiği Evcilleştirme Araçlar

Bir başka araç da yine boynuzdan yapılan fırdöndülerdendi, fırdöndüler baş ekipmanlarına takılarak sürücünün öndeki geyiğe direktif vermesini sağlayan bir araç. Ayrıca kazı alanlarından kızak parçaları da bulundu. Dr. Losey buldukları araçları şöyle açıklıyor:

“Bulduklarımızın ne olduğundan veya nasıl çalıştıklarından hiç emin değildik. Bir yığın şerit, boynuz parçası ve fırdöndüler, kafa karıştırıcıydı. Elimizdekileri inceleyen Nenetler bunların eğitim için kullanıldığını söyledi; uzun süre takılırsa hayvanı rahatsız edecek şekilde yapılmışlar. Geyik aletler başındayken direnmeyi bırakması gerektiğini öğrendikten sonra bu rahatsız edici olanlar çıkartılıp daha sade tasarımlı ve rahat olanları takılıyormuş.”

Ren Geyiği Evcilleştirmek Çift Taraflı Bir Süreç

Dr. Losey ve çalışma arkadaşları önceki çalışmaları hazırlayan antropologların çok dar bir bakış açısıyla sadece hayvanların vücudundaki değişikliklere odaklandıklarını belirtti. İnsanlarla hayvanlar arasındaki ilişkinin de aynı düzeyde önemli olduğunu iddia ediyorlar:

“Evcilleştirmek insan-hayvan arasında eşit düzeyde bir ilişki, pratik, araç gereç, sosyallik ve bu çalışmada belirttiğimiz üzere karşılıklı yetenek gerektiriyor. Evcilleştirme sürecinin tamamını gösteren kanıtlar aramalıyız. Vücuttaki değişiklikler kadar insanların kullandığı materyaller ve hayvanları yeni evcil alanlarında yaşamaları için nasıl eğittikleri de önemli.”

Peki siz bu keşfe dair ne düşünüyorsunuz? Arkeolojinin her zaman düşünülenden farklı söyleyecek bir sözünün olmasına nasıl yaklaşıyorsunuz? Yorumlarınızı Kayıp Rıhtım Forum’da bizlerle paylaşabilirsiniz.

GÖZ ATIN  Erzurum'da İş Makinesi Çukur Kapatmak İsterken Tarihi Eser Buldu

* * *

* İlk Ev Faresi Avrupa’ya Bilinenden Çok Daha Önce Gelmiş: Evcil Kediler ise Hemen Sonra!

Kaynak: Sci-News




21 yaşında, İstanbul Üniversitesi'ne gidiyor, İngiliz Dili okuyor. Babasının 7 yaşında Yüzüklerin Efendisi'ni izletmesinden beri fantastik ve bilimkurgu sever, Shelob'u görüşünden beri anakrofobik.

Ren Geyiği, Günümüzden 2.000 Yıl Önce Evcilleştirilmiş

Sibirya buzullarında ren geyiği evcilleştirmek için kullanılan tuhaf araçlar bulundu. Ren geyikleri, düşünülenden yüzlerce yıl önce evcilleştirilmiş!

Başa dönün